Επιχειρήσεις σε όλο το ναυτιλιακό κλάδο καλούν τις κυβερνήσεις να υιοθετήσουν το Πλαίσιο Καθαρών Μηδενικών Εκπομπών του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO).
Η διεθνής ναυτιλία κρατά τον κόσμο συνδεδεμένο. Κάθε μέρα, πλοία μεταφέρουν τα τρόφιμα που τρώμε και όλα τα αγαθά που έχουμε ανάγκη και τροφοδοτούν τις εθνικές οικονομίες. Αυτό το ζωτικής σημασίας σύστημα, όμως, έχει ένα βαρύ κλιματικό αποτύπωμα. Γι’ αυτό ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός (International Maritime Organization –ΙΜΟ) βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο μιας από τις πιο σημαντικές κλιματικές μεταβάσεις της εποχής μας.
Ύστερα από χρόνια συνεργασίας με κυβερνήσεις, το ναυτιλιακό κλάδο και την κοινωνία των πολιτών, ο ΙΜΟ ενέκρινε ένα σχέδιο Πλαισίου Καθαρών Μηδενικών Εκπομπών με στόχο τη μείωση των εκπομπών της παγκόσμιας ναυτιλίας μέχρι το 2050. Η απόφαση αυτή είναι ιδιαίτερης σημασίας, καθώς η ναυτιλία παράγει περίπου το 3% των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, ποσοστό μεγαλύτερο από τις εκπομπές των περισσότερων χωρών. Η χάραξη σαφούς πορείας προς τις καθαρές μηδενικές εκπομπές για τον κλάδο παγκοσμίως θα μπορούσε να αποφέρει σημαντικά οφέλη για το κλίμα και να αποτελέσει ισχυρό παράδειγμα προς μίμηση.
Η συμφωνία αυτή δεν προέκυψε εύκολα. Αντιθέτως, επιτεύχθηκε με κόπο, και παρότι θα μπορούσε να είχε ένα πιο φιλόδοξο περιεχόμενο, σηματοδοτεί μία σαφή πορεία προς ένα καθαρότερο και πιο βιώσιμο μέλλον. Όπως έχει αναφέρει το BBC, οι εκπομπές από την παγκόσμια ναυτιλία αναμένεται να αυξηθούν καθώς αναπτύσσεται το εμπόριο. «Το 90% των αγαθών μεταφέρεται σήμερα μέσω θαλάσσης. Σε αντίθεση με άλλους κλάδους, η ναυτιλία δεν έχει καταφέρει να μειώσει τις εκπομπές της, εν μέρει λόγω έλλειψης οικονομικών κινήτρων.»
Όμως, παρά τη σημασία του Πλαισίου, η διαδικασία για την υλοποίησή του έχει ανακοπεί. Η συνεδρίαση της πλήρους ολομέλειας του ΙΜΟ τον Οκτώβριο 2025 για την επίσημη έγκριση του Πλαισίου αναβλήθηκε και η επόμενη συνάντηση αναμένεται τον Νοέμβριο του 2026.
Επιχειρήσεις σε ολόκληρη την αλυσίδα αξίας της ναυτιλίας υποστηρίζουν το Πλαίσιο Καθαρών Μηδενικών Εκπομπών, διότι παρέχει κάτι ουσιαστικό: ένα ενιαίο παγκόσμιο σύνολο κανόνων που φέρνει διαφάνεια και οδηγεί σε θετικές αλλαγές όπως ανάπτυξη νέων καυσίμων με χαμηλές εκπομπές άνθρακα, παραγγελίες και παραδόσεις νέων, καθαρότερων πλοίων, προετοιμασίες λιμανιών σε όλο τον κόσμο για προμήθεια πράσινων καυσίμων. Αυτές οι αλλαγές δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας, νέους κλάδους και νέες ευκαιρίες ανάπτυξης.
Σε ανοιχτή επιστολή που δημοσιεύτηκε σήμερα και υπογράφεται από 89 επιχειρήσεις του ναυτιλιακού κλάδου, επισημαίνεται: «Οποιαδήποτε καθυστέρηση στην υιοθέτηση του Πλαισίου κινδυνεύει να επιβραδύνει την καινοτομία και να υπονομεύσει τις επενδύσεις. Η ναυτιλία είναι η ραχοκοκαλιά του διεθνούς εμπορίου. Η παγκόσμια ρύθμιση του κλάδου δημιουργεί ένα κοινό σύστημα που καλύπτει τις εκπομπές από τη διεθνή ναυτιλία στο σύνολό της: ένα σύνολο κανόνων που φέρνει διαύγεια στον κλάδο και ισχυρότερο σήμα για επενδύσεις σε νέα καύσιμα και τεχνολογίες.»
Και η επιστολή καταλήγει ότι ο ΙΜΟ έχει ένα λειτουργικό, διεθνές σχέδιο που θα οδηγήσει τη ναυτιλία στην ενεργειακή της μετάβαση υποστηρίζοντας πλήρως το διεθνές εμπόριο. «Πλέον οι εξελίξεις εξαρτώνται από τις κυβερνήσεις. Καλούμε τα Κράτη Μέλη να υιοθετήσουν το Πλαίσιο Καθαρών Μηδενικών Εκπομπών φέτος και να δώσουν στον κλάδο την κατεύθυνση και ασφάλεια που χρειάζεται.»
O Δημήτρης Καραβέλλας, Γενικός Διευθυντής του WWF Ελλάς επισημαίνει: «Οι επιχειρήσεις που υποστηρίζουν ένα ισχυρό Πλαίσιο Καθαρών Μηδενικών Εκπομπών του ΙΜΟ στέλνουν ένα σαφές μήνυμα: η κλιματική φιλοδοξία και η οικονομική ανταγωνιστικότητα μπορούν να συμβαδίζουν. Οι κυβερνήσεις πρέπει τώρα να ανταποκριθούν σε αυτή την πρωτοβουλία και να υιοθετήσουν ένα ολοκληρωμένο και ισχυρό πλαίσιο που θα οδηγεί την καινοτομία και θα θέτει τη ναυτιλία σε πορεία προς ένα μέλλον μηδενικού άνθρακα.»
